Leku-izenak

Urepele - Lekuak - EODA

Urepele (Udalerria)

Entitatea:
Antolakuntza/Udalerria
Herritarra:
urepeldar 
Arautzea:
Euskaltzaindiaren araua 
  • urepel - (1276) ORP.TB , 138

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepel - (1378) IKER.27 , 195

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • hourepeleco - (1700-1799) LEM.TPB , 194
    (...)
    XVIII. mendeko mapa batean ageri da forma hau, Lemoineren arabera
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • hourepeleco - (1700-1799) ORP.TB , 138

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepel - (1863) RAY.DTBP , introduction XIV
    (...)
    3° CANTON DE SAINT-ÉTIENNE-DE-BAÏGORRY. // (10 communes, 11,282 habitants.) // Les Aldudes, Anhaux, Ascarat, Bidarray, la Fonderie, lrouléguy, Lasse, Ossès, Saint-Étienne-de-Baïgorry, Urepel
    (...)

    Zer: Udalerria
    Non: Nafarroa Beherea
    Jatorria: RAY.DTBP

  • urepel - (1863) RAY.DTBP , 171b
    (...)
    UREPEL, con. de Saint-Étienne-de-Baïgorry; vill. distrait de la commune des Aldudes et érigé en commune le 15 février 1862
    (...)

    Zer: Herria
    Non: Nafarroa Beherea
    Jatorria: RAY.DTBP

  • urepel - (1895) HAT.VPBF , 16

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepel - (1903-1915) JE.ID3 , 52
    (...)
    Zonbat ez da igan Othe-Lastorat, begi ukaldi batez nahiz bihotzean sartu hegi huntan diren Frantziako bi azken herriak, Aldude eta Urepel!”
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepeleri - (1903-1915) JE.ID3 , 72
    (...)
    Elizaz Urepeleri dagozi. Ez dute herriko-etxerik ez Frantzian, ez Espaiñan”
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepel - (1903-1915) JE.ID3 , 73-74
    (...)
    Bainan hortakotz nahi lituzke lehenik bildu zortzi edo bederatzi mila libera, Banka, Alduda, eta Urepel hiru herrien artean”
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepel - (1903-1915) JE.ID3 , 86
    (...)
    Iduri luke holako batasun batek beti danik lotuak atxik behar zituzkela Banka, Aldude, eta Urepel…”
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepeldar - (1903-1915) JE.ID3 , 119
    (...)
    Urepeldar zakur bat omen da, hola hola joana beheiti, errabiaturik”
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepeldarrek, urepele - (1903-1915) JE.ID3 , 172
    (...)
    Bainan zonbeitek ezagutu dute Urepeldarrek bazutela halako bat guretzat eta gogotik etxeratekoan oihu zuten egiten omen: «Biba Urepele»”
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepele - (1903-1915) JE.ID3 , 268
    (...)
    Alegrantzia bazter guzietan zen, gelditzerik ez zuena: atzo holako Indianoa jin zaiku; egun holakoaren beha gaude! Urepele, Aldude, Baigorri, Uztaritze (…)”
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • hurepele - (1911-1917) LAC.PBALD , 8

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • hurepelen - (1911-1917) LAC.PBALD , 17
    (...)
    Hurepelen gerthatia [Oroitu behar da Garazin ur hitzak aspirazioa duela hasieran, hots, húr erraten dela. Bonapartek (1881: 163) h-rik gabeko aldaera jasotzen du, baina Salaberri Ibarrolakoak (1856: 89) hur 'eau' du]
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepele - (1921-1925) AZK.CPV , 0196. zkia., I. lib., 0285. or. [03. lib., 034. or.]
    (...)
    Leku-izena [LA, Azkaine, Alduden gizonik ez]: eta Urepelen bai [...] Urepelen da
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: AZK.CPV

  • urepel (urepeltarr) - (1926) LHA.DICC , 1008

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepeldarreri, urepele - (1932-1935) JE.ID5 , 209
    (...)
    Urepeldarreri (2). Beti danik (Urepele) herri huntako bizizale hanitzekin, erien artatzia medikiarentzat neke izan da”
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepel (top.) - (1953 [1997]) M.AV , 212 (582)
    (...)
    212. paragrafoa.- ep(h)el «tibio»: Epelde, Epeloa. Parece entrar sobre to-do en hidrónimos (Epele, Urepel, etc.). 582. paragrafoa.- (h)ur «agua»: Uralde, Urandurabeitia, Uranduragoitia, Uranga (Ulanga), Urango, Urarte, Urayar, Urbeaga, Urberoaga, Urberroa (Uberroa), Urbi, (vasc. Urbi- = lat. Confluentes, Interamnes, H. Schuchardt, ZRPh 32, 77 ss. v. Ubi- n.º 571). Urbialde, Urbieta, Urbina, Urbitarte, Urbizu (Urbisu), Urcelay, Urduya, Urendoy, Ureta, Urgarate, Urgorri, Urmeneta, Urona, Urzamendi, etc. La formación de algunos de estos apellidos no es clara y no es por lo tanto seguro que (h)ur entre en todos ellos. Con respecto a Urbina, señala Luchaire que es el nombre de tres localidades alavesas situadas en la confluencia de ríos. V. también H. Schuchardt, 1. c. Habrá que añadir acaso los derivados de urte- (sul. urthe «avenida, inundación»?): Urtaza, Urtazu, Urteaga (Urtiaga), Urtesabel (Urtazabal), Urtubia. La forma ur en compuestos puede explicarse bien por la formación tardía de éstos o bien por razones analógicas.
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: M.AV

  • urepel: urepele, urepeldar - (1966) DASS.HHIE , 6. or.

    Zer: Herria
    Non: Baigorri
    Jatorria: DASS.HHIE

  • urepele (urepeldar) - (1966) DASS.HHIE , 162

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepele (urepel) - (1966) AZK.EDIAL , 39 B
    (...)
    Dialecto bajo navarro
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: AZK.EDIAL

  • urepel - (1966 [2011]) IKER.27 , 171. or. (izenburua)

    Zer: Herria
    Non: Nafarroa Beherea
    Jatorria: IKER.27

  • urepeleko - (1966-1973 [2005]) IÑ.SATR.PV , 141. or.
    (...)
    Toponimoa
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: IÑ.SATR.PV

  • urepel, urepele - (1974) LIZ.LUR , 25 (mapa), 59. or.
    (...)
    Baigorri-Orzaize lehengo eskualde biek, gaur kantonamendu eskualde bakar bat osatzen dute, Baigorriko hiria (St. Etienne-de-Baigorry) hiriburu delarik. Hamaika herri dira guztiz: Aldude, Banka, Urepele, Baigorri, Irulegi, Lasa, Anhauze, Azkarate, Orzaize, Bidarrai, Arrosa
    (...)

    Zer: Herria
    Non: Baigorri (Nafarroa Beherea)
    Jatorria: LIZ.LUR

  • urtepel: urepele - (1974) TXILL.EHLI , 178 A

    Zer:
    Non:
    Jatorria: TXILL.EHLI

  • urepele, urepeldarraren bertso sailak - (1976) Xa.Odol , 11
    (...)
    Euskarari haize garbi eta indartsua ekarri diola, Urepele Xalbadorrenean, duela berrogei eta hamasei urte jaio zen Ferrando Aire-k, hori ere noski ezagutu duelakotz A. Zabala-k, horregatik deritzat liburu gotor hau eskaintzen digula urepeldarraren bertso sailak hemen bilduta”, Xalbador
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepele-ko jaun ertora - (1976) Xa.Odol , 14
    (...)
    Urepele-ko jaun ertora, Errexil, Uztapide, Mattin (…)”, Xalbador
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepele’n - (1976) Xa.Odol , 26
    (...)
    Orroit naiz behin nik irabazi nuela lehen saria Urepele’n”, Xalbador
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepeldar - (1976) Xa.Odol , 89
    (...)
    Aldudarreri ez omen zitzaioten ontsa iduritu gauza hori, eta urepeldar gizon heiek, Meharoztegi’n barna Banka’rat, aldudarrek etzitzaten ikus zertan zabiltzan, joaiten omen ziren apezpikutegirat”, Xalbador
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepele - (1976) Xa.Odol , 107
    (...)
    Gaur, Urepele, zuri hasten naiz kantari, / zu baitan munduratu naizenaren sari”
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepeldarra - (1976) Xa.Odol , 107
    (...)
    Galdezka hasten bazaut nehoiz kanpotarra / nongo semea naizen edo nongotarra, / goraki erraiten dut: «Ni urepeldarra»”
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepele - (1977) LEM.TPB , 194

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepel: urepele (urepeldar) - (1978) E.EUS.UD , Euskera, XXIII (1978, 1), 333. or.

    Zer:
    Non:
    Jatorria: E.EUS.UD

  • urepele (urepeldar) - (1979) E.UDAL , 103

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepel: urepele (urepeldar) - (1979) E.UDAL , 47

    Zer:
    Non:
    Jatorria: E.UDAL

  • urepele - (1983) ARRG.CALIF , 135
    (...)
    Herria Hazilaren 16 ekoa paja 6 an Urepele Heriotze azaroaren 10ean eta gero sail berean Aldude Hazilaren 11-an (…)”
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepel - (1985) , 80
    (...)
    Bada hemen Euskaldun asko eta jadanik Urepel eta Aldudeko zonbaiten ezagutzak eginak ditut”
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepele (urepeldarr) - (1990) ORP.TB , 138

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepel - (2000) ORP.MAISMED , III. kap., 163. or.
    (...)
    bero “chaud” est encore lié au thème de l’eau: maison urbero de Mendionde citée au XVIIe siècle à côté d’un ru qui devait justifier le nom (voir ibidem); et de même ephel dans “Urepel”
    (...)

    Zer: Herria
    Non: Nafarroa Beherea
    Jatorria: ORP.MAISMED

  • urepel - (2000 [1267]) ORP.MAISMED , III. kap., 113. or.
    (...)
    Température et climat [...] bero “chaud” et ep(h)el “tiède” ont leur place en toponymie: urbero “eau chaude” quoique tardivement citée au XVIIe siècle est une maison de Mendionde auprès de laquelle coule un ruisseau qui a un jour justifié l’appellation; le nom d’Urepel en vallée de Baïgorry 1276 urepel est pour des raisons semblables “eau tiède” (à comparer ci-dessus à ithurrotz)
    (...)

    Zer: Herria
    Non: Nafarroa Beherea
    Jatorria: ORP.MAISMED

  • Urepele: urepeldar - (2002) ARAUZ.122 128 133 , Euskera, XLVII (2002, 2), 717. or.

    Zer: Herria
    Non: Nafarroa Beherea
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • Urepele: urepeldar - (2003) ARAUZ.122 128 133 , Euskera, XLVIII (2003, 2), separata, 23. or.
    (...)
    Urepele (euskara); Urepel (ofiziala). Herritar izena: urepeldar.
    (...)

    Zer: Udala
    Non: Nafarroa Beherea
    Jatorria: ARAUZ.122 128 133

  • urepele / urepel - (2004) SAL.NBHIZ , 133-135
    (...)
    Ahoz bildutako lekukotasunak: Urèpelé, bérze kartjérrik…Urèpelén ba(d)ítazkè bizkitártian, urèpeldarrá (E. Etxarren), Ùrepelé, Ùrepelén, urepèldaRá (E. Larre), Ùrepél (A. Kaminondo, P. Kamino). Etimologia azalpenak: Hatanek (1895: 16) ur-epel datekeela uste du, baina nonbait ez du arrunt garbi ikusten, galdera ikurra ezartzen diolako; garai batean ur epeleko iturri zenbait bazatekeela gaineratzen du. Mitxelenak (AV, 212, 582) toponimo honetan ur eta epel ditugula uste du; izenaren nolakoa dela eta, ur aldaera toponimoaren sortze berantiarrari edo analogiari lepora dakiokeela dio (bestela u- ageri da kontsonante aitzinean eta u(h)-, ug- bokal aurrean). Errenteriarrak, beste lan batean (1951b: 581), epel indoeuroperako *tep-ekin eta latineko tepidus-ekin lotzen du. Lemoinek (1977: 194, 209) ura eta ephel dakuski izen honetan, eta uste du izenondoa tepidus-etik atera dela («cp.» dio); Dauzat & Rostaingen (1983 [1963]: 690) eta Orpustanen (1990: 138) irudiz euskarako urepel ‘eau tiède’ dago toponimoaren oinarrian. Hondarreko ikertzaile honek, beranduagoko beste lan batean (2002f: 82), ‘eau tiède’ adiera errepikatzen du eta azalpen hau ematen: «Il paraît que l’une des sources jaillit toujours à 13-15 degrés». Oharra: Nafarroa Garaian Beratsainen, Beuntza-Larrean, Garraldan, Leitzan eta Zarrantzen dago bizirik Urepel mikrotoponimoa, besteak beste.
    (...)

    Zer:
    Non:
    Jatorria: SAL.NBHIZ

  • urepel - (2004) MOR.NLPBG , 80. or.
    (...)
    Ur // C'est le nom générique de l'eau en basque. Il peut donc désigner aussi le cours d'eau. Là encore les surprises ont été nombreuses [...] Le terme ur peut donc exister seul comme à Ur dans les Pyrénées-Orientales, mais le plus souvent il est en composition et en basque sa forme varie alors de ur à ug- ou bien uh- [...] Mais cette règle de composition n'est pas systématique, et Urepel (64) est simplement ur-epel "eau tiède"
    (...)

    Zer: Herria
    Non: Nafarroa Beherea
    Jatorria: MOR.NLPBG

  • urepel: urepel(e) (urepeldarr) - (2010) ORP.NTB , § 175, 95. or.
    (...)
    Urepel, Urepel(e) (Urepeldarr) (johan durepel 1279, hourepeleco XVIIIe siècle) // La variabilité de la température des eaux de source dans les régions pyrénéennes a fourni, comme ailleurs, des toponymes basques qui y font allusion: tel est celui-ci “eau tiède”, comme il y a à Mendionde une maison citée au XVIIe siècle (urbero 1678) quoique probablement médiévale urbero “eau chaude”, et partout des Ithurrotz “source froide” etc. Que la température réelle de ces eaux soit encore vérifiable ou non, car elle a pu, dans un pays où les mouvements du sol sont fréquents, changer avec le temps, cette explication n’appelle aucune hésitation. Il est plus surprenant de trouver dès le XIIIe siècle ce nom porté par un personnage, car l’habitat permanent n’est pas antérieur à celui des Aldudes avec une paroisse créée au XIXe siècle. Comme il est peu probable qu’un particulier ait porté le nom d’un lieu sans habitat, il faut penser qu’il y avait ailleurs en Navarre un hameau ou une maison du même nom. Le nom basque cité au génitif au XVIIIe siècle hourepeleco (en orthographe française du temps: “d’Urepel”) au lieu du régulier urepelgo montre que le -e final, analogique au génitif de ureko “de l’eau”, s’est déjà ajouté au nom de lieu, mais pas ici non plus à celui de l’habitant. Le nom d’Urepel, trop tard rentré dans l’usage officiel comme Esnazu pour avoir reçu un nom phonétiquement différent de l’original basque, a fourni en revanche le nom donné parfois dans les cartes à la “Nive d’Urepel” ou “N. (d’)Oureppe(l)”: la Noureppe
    (...)

    Zer: Herria
    Non: Baigorri-Ortzaize
    Jatorria: ORP.NTB

  • urepel - (2017) INSEE.64.17 , 1.12.543, 16. or.
    (...)
    Arrondissement: 1 / Canton: 12 / Commune: 543 / Communes: Urepel / Population totale: 315 / Population municipale: 306 / Population comptée à part: 9
    (...)

    Zer: Udalerria
    Non: Pirinio Atlantikoak
    Jatorria: INSEE.64.17

  • Urepel (ofiziala)
  • Urepel (frantsesa)
UTM:
ETRS89 30T X.629590 Y.4768803
Koordenatuak:
Lon.1º24'25"W - Lat.43º3'42"N

Kartografia:

Egoitza

  • B
  • BIZKAIA
  • Plaza Barria, 15.
    48005 BILBO
  • +34 944 15 81 55
  • info@euskaltzaindia.eus

Ikerketa Zentroa

  • V
  • LUIS VILLASANTE
  • Tolare baserria. Almortza bidea, 6.
    20018 DONOSTIA
  • +34 943 42 80 50
  • donostiaordez@euskaltzaindia.eus

Ordezkaritzak

  • A
  • ARABA
  • Gaztelako Atea, 54
    01007 GASTEIZ
  • +34 945 23 36 48
  • gasteizordez@euskaltzaindia.eus
  • G
  • GIPUZKOA
  • Tolare baserria Almortza bidea, 6
    20018 DONOSTIA
  • +34 943 42 80 50
  • donostiaordez@euskaltzaindia.eus
  • N
  • NAFARROA
  • Conde Oliveto, 2. 2. solairua
    31002 IRUÑEA
  • +34 948 22 34 71
  • nafarroaordez@euskaltzaindia.eus

Elkartea

  • I
  • IPAR EUSKAL HERRIA
  • Gaztelu Berria. 15, Paul Bert plaza.
    64100 BAIONA
  • +33 (0)559 25 64 26
  • +33 (0)559 59 45 59
  • baionaordez@euskaltzaindia.eus
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • info@euskaltzaindia.eus
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper